De Europese Dataverordening (DA) geldt vanaf 12 september 2025. Gebruikers van slimme apparaten hebben dan meer rechten op hun data.

Vanaf 12 september 2025 treedt de Europese Dataverordening (DA) in werking. Deze nieuwe regels zijn van groot belang voor de landbouw, groentechniek en het grondverzet, waar steeds vaker gebruik wordt gemaakt van slimme machines zoals trekkers, oogstmachines, maaiers, graafmachines en shovels. Al deze machines verzamelen via sensoren continu data over prestaties, brandstofverbruik, slijtage en gebruiksomstandigheden. Tot nu toe lag de controle over die data meestal bij fabrikanten en aanbieders, maar de Dataverordening zorgt ervoor dat boeren, loonwerkers en aannemers zelf de regie krijgen over hun gegevens.

Dat betekent dat een boer straks eenvoudig kan zien hoeveel brandstof zijn trekker of maaidorser verbruikt en die gegevens kan delen met een adviseur om efficiënter te werken. Een hovenier of gemeentelijke groenbeheerder kan onderhoudsplannen beter afstemmen dankzij data uit slimme maaiers of bladblazers. En een aannemer in het grondverzet kan via data van graafmachines en shovels storingen eerder signaleren en zo stilstand en kosten voorkomen.

Fabrikanten en aanbieders worden verplicht om heldere informatie te geven over welke data worden verzameld, voor welke doeleinden en of derden daarbij betrokken zijn. Ook moeten gebruikers kosteloos en makkelijk toegang krijgen tot hun eigen data, en deze kunnen delen met bijvoorbeeld monteurs of softwareleveranciers die helpen de inzet van machines te optimaliseren.

Ontstaan er geschillen – bijvoorbeeld wanneer een fabrikant weigert data vrij te geven – dan kunnen partijen terecht bij een gecertificeerd geschilbeslechtingsorgaan of bij de rechter. In Nederland gaat de Autoriteit Consument & Markt (ACM) vanaf 2026 toezicht houden op de naleving.

Met de Dataverordening wil de EU bereiken dat juist in sectoren als landbouw, groentechniek en grondverzet gebruikers hun data beter kunnen benutten voor efficiëntie, kostenbesparing en innovatie, terwijl er tegelijkertijd eerlijkere verhoudingen ontstaan tussen gebruikers, fabrikanten en dienstverleners.

Kijk voor meer informatie: https://www.acm.nl/nl/digitale-economie/data/data-uit-slimme-apparaten