Handhavingsbeleid Diesel Motor Emissies (DME)

Op 16 mei jl. hebben betrokken brancheorganisaties bij het DME dossier, een tweede gesprek gevoerd met de Nederlandse arbeidsinspectie (NLA).

In dit overleg heeft de NLA aangegeven niet in te kunnen stemmen met de door branches voorbereidde praktijkinstructie DME. De reden is dat de NLA nadrukkelijk de focus wil houden op maatwerk in praktijksituaties en zich daarom niet wil committeren aan een meer algemeen geldende aanpak.

Omdat DME een kankerverwekkende stof is, ziet de NLA toe op het: 1. wegnemen en 2. minimaliseren van de blootstelling aan DME. Werkgevers horen in die volgorde stappen te nemen: eerst het wegnemen van de blootstelling (bronaanpak), bijvoorbeeld door het vervangen van diesel door elektrisch of andersoortig emissieloos alternatief. Als dat technisch niet mogelijk is, komt stap 2 in beeld: het minimaliseren van de blootstelling, bijvoorbeeld door plaatsing van een roetfilter.

De grenswaarde voor DME wekt daarin nog wel eens verwarring. Voor kankerverwekkende stoffen en processen geldt ‘wegnemen en minimaliseren’ altijd. Ook als de blootstelling onder de grenswaarde ligt, heeft de werkgever de plicht om de blootstelling weg te nemen of verder te minimaliseren waar dat technisch mogelijk is. De reden hiervoor is dat er geen veilige blootstellingsgrens voor DME bestaat waaronder geen gezondheidseffecten optreden.

De grenswaarde geeft enkel de absolute bovengrens aan die geldt wanneer het geheel vermijden of verder minimaliseren van de blootstelling door het treffen van de technisch uitvoerbare maatregelen niet mogelijk is. Belangrijk voor de NLA is dat dit als zodanig aantoonbaar is vastgelegd. BMWT adviseert dan ook om de impact en de ontwikkelingen van DME op de bedrijfsvoering goed te documenteren in de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E).

In tegenstelling tot wat de NLA in haar brief van 28 december 2023 suggereerde is er op dit moment geen wet die het verbiedt om diesel aangedreven machines na 2030 te gebruiken of te verkopen. Wel is er een arbeidsomstandighedenregelgeving die het verbiedt om werknemers bloot te stellen aan kankerverwekkende stoffen zoals DME, wanneer het technisch mogelijk is om die blootstelling te voorkomen (door vervanging) of te minimaliseren (door technische maatregelen).

Om werkgevers meer inzicht te geven over wat de arbeidsomstandighedenregelgeving van hen verwacht ten aanzien van DME en hoe de NLA daarop toeziet wordt door de NLA in samenwerking met de betrokken brancheorganisaties gewerkt aan een themapagina (website) die daarin meer duidelijkheid biedt. Zodra deze klaar is zullen we hier uiteraard weer over berichten.